Phải cần đến 20 năm mới có thể làm chấp nhận rằng không những phép điều trị này đã không đáp ứng với tất cả các mong chờ, mà ngoài ra nó còn làm gia tăng ung thư vú.

Tuy vậy những điều tra được công bố vào cuối những năm 1980 đã cho thấy một mối nguy cơ như thế. Dầu sao đi nữa, ở Pháp, vẫn luôn luôn có nhiều bàn cãi để biết xem loại hormone nào ảnh hưởng lên mức độ nguy cơ ; để xem có phải sự gia tăng của ung thư vú được quy cho điều trị, thật ra đó chỉ là do một hiệu quả “phát hiện” bởi chụp tuyến vú (mammographie), được thực hiện thường xuyên hơn nơi các phụ nữ được điều trị bởi hormone; để biết xem phải chăng các hormone chỉ đóng một vai trò làm dễ trong sự phát triển một ung thư vốn đã có sẵn ...Vài thầy thuốc vẫn còn khó mà tin được những mối nguy hiểm của các hormone, và những thầy thuốc khác vẫn tin chắc rằng những lợi ích dùng hormone để điều trị chứng mãn kinh vượt quá những nguy cơ gặp phải.

Năm 2002, sau những năm tranh cãi, những kết quả đầu tiên của một công cuộc điều tra rất rộng lớn của Hoa Kỳ, được gọi là “Women Health Initiative” (WHI), so sánh những phụ nữ mãn kinh được điều trị bằng hormone với các phụ nữ không được điều trị, đã cho thấy một cách không tranh cãi được, một nguy cơ bị ung thư vú gia tăng nơi các phụ nữ dùng hormone thay thế. Sự công bố này được thể hiện bởi nỗi thất vọng và sự mất hứng thú đối với điều trị chứng mãn kinh bằng hormone khắp nơi trên thế giới. Các phụ nữ phần lớn đều từ bỏ điều trị hormone, ở châu Âu, Hoa Kỳ và ở Úc đại lợi. Ngay những năm 2005-2006, các thống kê trong nhiều nước, đặc biệt ở Pháp, ở Hoa kỳ, ở Úc đã cho thấy một sự giảm không phải là ít những tỷ lệ mắc phải ung thư vú sau khi ngừng điều trị hormone thay thế.

Ý nghĩ đầu tiên cho rằng sự giảm tỷ lệ mắc phải ung thư vú chỉ là hậu quả của việc giảm sử dụng rõ rệt các hormone. Những ý tưởng này nhanh chóng bị tranh cãi bởi các chuyên gia, lập luận rằng không phải do việc ngừng dùng hormone, mà chính do việc ngừng xét nghiệm điều tra phát hiện bằng chụp tuyến vú (mammographie), nơi những phụ nữ đã không cần thăm khám các thầy thuốc phụ khoa nữa mới có đơn thuốc hormone, đã giải thích tiến triển này.

NGUY CƠ THAY ĐỔI TÙY THEO LOẠI ĐIỀU TRỊ
Hôm nay trong New England Journal of Medicine, các thầy thuốc Hoa Kỳ của WHI công bố một phân tích sâu những dữ kiện của họ, chỉ rõ rằng chính đúng là sự giảm sử dụng điều trị hormone chứ không phải là sự ít dùng đến chụp tuyến vú (mammographie) để điều tra phát hiện, giải thích sự giảm các ung thư vú này. Để đi đến kết quả đó, các tác giả đã sử dụng không chỉ điều tra WHI mà cả một công trình nghiên cứu khác, tiến hành trên 25.000 phụ nữ mãn kinh được theo dõi trong 10 năm từ 1994 đến 2005. Họ đã xem xét các tỷ lệ ung thư tùy theo sự sử dụng hay không các hormone (oestradiol gốc ngựa và acétate de medroxyprogestérone) và tùy theo tần số chụp tuyến vú được thực hiện “ Sự gia tăng nguy cơ ung thư vú liên kết với œstrogène và progestérone đã giảm một cách đáng kể, nhanh chóng sau khi ngừng hormone, nhưng không liên quan với những thay đổi trong tần số chụp tuyến vú được thực hiện. ”

Ở Pháp, một công trình nghiên cứu đang được tiến hành đã chứng tỏ rằng nguy cơ mắc phải ung thư vú thay đổi tùy theo loại điều trị hormone được sử dụng. Một vài loại thuốc có một ảnh hưởng ít hơn, nhưng có thể có những vấn đề khác, theo những công trình nghiên cứu sẽ được công bố. Hiện nay, những điều trị này được cho trong một thời gian giới hạn, đặc biệt là trong trường hợp bị những cơn bừng mặt không chịu đựng nổi.